Nguyễn Trọng Tiến

Nếu chỉ còn một ngày để sống…

30 qui tắc nuôi con đáng phục của người Nhật

Posted by NguyenTrongTien on 17/05/2014

Chăm sóc con cái

Chăm sóc con cái


1. Trẻ em không cần phải quá thông minh. Thông minh, học giỏi không hẳn là một điều tốt, cái chính là cần có nhân cách tốt.

2. Môi trường nuôi dạy con cái là rất quan trọng. Khó có thể dạy dỗ một đứa trẻ nên người trong một gia đình hay xung đột, một trường học nhiều trẻ hư hay một khu phố có tệ nạn.

3. Không bao giờ hình thành cho trẻ một thói quen xấu. Không thỏa hiệp lợi ích ngắn hạn để hình thành thói quen xấu cho con. Ví dụ như: đứa trẻ không ăn, đừng bao giờ bật tivi cho con xem để xúc cơm. Để đạt được mục đích cho con ăn được thêm vài thìa gạo, mẹ sẽ phải đánh đổi bằng một thói quen xấu rất khó bỏ.


4. Tôn trọng trẻ em, biết đồng cảm với trẻ.

5. Luôn nói sự thật với con. Chỉ cần chú ý đến kỹ năng nói và cách nói là được. Không bao giờ tỏ ra “ngoại giao”, nói dối với người khác trước mặt con trẻ.

6. Không bao giờ thỏa hiệp với con dù biết trẻ sẽ mè nheo, phản đối. Thỏa hiệp chỉ khiến kết quả tồi tệ hơn.

7. Chế độ ăn uống cho con phải cân bằng. Con dưới 1 tuổi sữa vẫn là nguồn dinh dưỡng chính. Hơn 1 tuổi nên ăn 3 bữa một ngày, thực phẩm phải cân bằng và phong phú.

8. Trẻ con không bao giờ để mình bị chết đói. Không cần ép con ăn, lo con đói.

9. Bữa ăn phải được diễn ra trong ghế ăn. Không ngồi thì không ăn.

10. Bổ sung canxi cho trẻ nếu không thiếu thì không cần. Chỉ cần cho con chạy nhảy dưới ánh mặt trời, tắm nắng thường xuyên là được.

11. Cho trẻ mặt quần áo nên mặc nhiều lớp. Như vậy khi con nóng có thể cởi bớt, lạnh có thể khoác thêm. Chơi thể thao toát mồ hôi có thể bỏ ra.

12. Xác định con lạnh hay không bằng cách kiểm tra cổ.

13. Cho trẻ ăn trái cây thường xuyên và mỗi ngày.

14. Khi trẻ có triệu chứng cảm lạnh như chảy nước mũi, chỉ cần liên tục nhỏ thuốc muối sinh lý. Không cần uống thuốc. Nếu con có virus cúm mới cần uống thuốc, không uống quá 14 ngày.

15. Con sốt phải đưa đến bệnh viện khám, cố gắng yêu cầu xét nghiệm máu.

16. Ai cũng có thể bị bệnh, bị ốm. Do vậy khi một đứa trẻ bị cảm lạnh, bệnh nhẹ, đừng hoảng sợ. Không cần quá hoang mang.
17. Nếu việc con làm không ảnh hưởng đến sự an toàn của con, đến lợi ích của người khác, thì không được quá can thiệp vào hành vi của con.

18. Để trẻ chơi thoái mái, không giục giã.

19. Không phải cứ cái gì nguy hiểm cũng cấm con không được tiếp cận. Nên cho con biết nguy hiểm là như thế nào, xảy ra ở đâu, làm thế nào để tránh. Cho con tiếp cận với nguy hiểm trong phạm vi kiếm soát.

20. Cần để con có cơ hội tư trải nghiệm càng nhiều càng tốt. Không nên nói trước kết quả với con. Hãy để bé tự khám phá, biết hậu quả, biết cách thành công, biết cả thất bại.

21. Dạy trẻ học cách chờ đợi.

22. Dạy trẻ chịu trách nhiệm về hành động của mình.

23. Dạy trẻ cách cho đi và nhận lại là quá trình hai chiều. Người nhận cũng phải biết ơn.

24. Hiện nay trong xã hội có rất nhiều phương pháp giáo dục sớm. Nếu không thực sự hiểu, không biết làm thế nào thì đừng làm và đừng ép con.

25. Phải đảm bảo mỗi ngày đều có thời gian dành cho con, chơi với con.

26. Luôn có cách khiến con cười ít nhất vài lần một ngày để duy trì tâm trạng tốt.

27. Dạy trẻ cách đối mặt với thất bại. Con có thể không hài lòng, có thể bỏ cuộc, có thể cố gắng làm tiếp một lần nữa. Nhưng dứt khoát không khóc, không được suy sụp.

28. Nguyên tắc cơ bản là không bao giờ được đánh bạn trước, tấn công bạn trước. Trong nhà trẻ, có thể thu hút sự chú ý của cô giáo và các bạn khác bằng cách hét lên.

29. Con có quyền quyết định những việc liên quan đến con.

30. Khi con được 4,5 tuổi, hãy dạy con cách tiêu tiền và cho con tiền tiêu vặt hàng tuần.

Các mẹ có làm được 30 qui tắc này ko?

 

Muốn con giỏi, mẹ phải trao 5 QUYỀN này!

Hôm nọ, cô bạn tôi có hỏi tôi “Chị dạy con thế nào mà cháu nói tiếng anh giỏi thế. Con nhà em nhát lắm, gặp người lạ bảo nói vài câu chẳng bao giờ chịu nói”. Tôi trả lời “Thế chị đã trao cho con niềm tin chưa?”.

Thật vậy, nhiều chị em hỏi tôi làm thế nào để dạy dỗ được một đứa trẻ ngoan, biết vâng lời mẹ nhưng vẫn rất tự tin và tự chủ. Thực ra, bí quyết để có những đứa con ngoan không khó, quan trọng là người mẹ có sẵn sàng dạy con hay không. Đối với tôi, muốn dạy được con, mẹ cần để bé cảm nhận được những “quyền” này.

1. Trao cho con: Niềm tin

Trẻ con đặc biệt thích nhận được sự tin tưởng của người lớn, đặc biệt là cha mẹ. Chình vì vậy, đừng ngại ngần nói cho con biết rằng mẹ tin vào con. Nếu trẻ muốn tìm hiểu để học nấu nướng, mẹ nên nói với con những câu đáng tin cậy như “Sao! Con thích học nấu ăn à? Nếu con học nghiêm túc thì mẹ sẽ dạy con và chắc chắn là con làm được”. Câu nói như vậy khiến cho một đứa bé trai 5 tuổi chưa vào bếp bao giờ cũng cảm thấy tự tin và biết rằng thành công, mong muốn của con được mẹ tôn trọng.

Trở lại với câu hỏi về chuyện dám nói tiếng anh trước mặt người lạ như của cô bạn tôi có hỏi. Lý do đứa trẻ không dám nói, đó là vì mẹ chưa trao cho nó niềm tin. Chúng ta thường cố ý nói mỉa nhằm tạo ra sự khích lệ cho con, ví dụ như “Con nhìn em bé hơn con mà đã nói tiếng anh như gió rồi kia kìa”. Tuy nhiên, cách nói này gây tổn hại sự tự tin của trẻ và chưa bao giờ là một cách khuyến khích con có hiệu quả.

nuôi con, dạy con
Mẹ đừng quên trao cho con niềm tin (ảnh minh họa)

2. Trao cho con: Tôn trọng

Từ 2 tuổi, trẻ đã bắt đầu biết tự nhận thức, càng lớn, khả năng nhận thức về bản thân sẽ càng mạnh mẽ hơn. Mỗi đứa trẻ đều có tâm trí riêng của mình, hiểu được khả năng và nhược điểm của bản thân. Khi trẻ đưa ra những quan điểm khác nhau, người mẹ cần phải trao cho con sự tôn trọng. Nếu con nói với mẹ, “mẹ ơi canh nóng quá”. Người mẹ cần phải kiểm tra. Không được gạt đi và bảo “Nóng đâu mà nóng”. Tương tự, nếu con nói với tôi “Mẹ ơi con no rồi”, tôi sẽ ngừng và sẵn sàng chấp nhận, tôn trọng dạ dày của trẻ.

3. Trao cho con: Bình đẳng

Nếu cho con làm gì hoặc làm gì có liên quan đến con, mẹ hãy nói với trẻ và sẵn sàng để con tham gia thảo luận, để bé hiểu bé được bình đẳng với mẹ và mẹ tôn trọng bé. Ví dụ như khi muốn con dọn dẹp đồ chơi, tôi thường nói “Đồ chơi của con bừa quá nhỉ. Bây giờ con dọn dẹp nó hay để ăn cơm trưa xong thì dọn? Con tự nghĩ xem xếp đồ ở đâu thì hợp lý nhé”. Như vậy, mẹ vừa có thể yêu cầu con dọn dẹp đồ chơi, vừa cho con thấy được đây là “quyền” của mình và mình được mẹ hỏi ý kiến đàng hoàng.

Đừng nên sử dụng giọng ra lệnh, nếu không trẻ sẽ cảm thấy bất bình, thậm chí nếu có làm theo mẹ cũng rất miễn cưỡng và không thoải mái.

4. Trao cho con: Sự đánh giá cao

Mỗi đứa trẻ đều có điểm mạnh và điểm yếu riêng. Những lợi thế của con nếu được mẹ đánh giá cao sẽ khiến trẻ sẵn sàng và hào hứng hơn trong việc phát huy nó. Con vẽ một bức tranh, có thể không hẳn là đẹp nhưng sự nhiệt tình và nỗ lực của con mới là lợi thế lớn nhất bé có. Khi trẻ khoe tranh với mẹ, đừng khen con một cách đối phó, trẻ sẽ dễ dàng nhận ra và mất đi sự nhiệt tình của mình. Mẹ cần đảm bảo đánh giá cao nhưng đúng những gì thuộc về ưu điểm của con.

5. Trao cho con: Khích lệ

Trẻ em không thể và không phải là người có lỗi. Khi một đứa trẻ làm điều gì đó sai, việc đầu tiên của mẹ không phải là chỉ trích hay đổ lỗi cho con mà nên giúp trẻ xem bé có thể học được kinh nghiệm gì, tích lũy được gì từ lỗi lầm đấy và khuyến khích con nên thử lại một lần nữa. Nếu trẻ lần đầu dọn bát ăn cơm cho cả nhà mà vô tình lãm vỡ bát, tôi không bao giờ đổ lỗi cho con. Nó sẽ khiến con ngại thử những việc mới, mất đi sự tự tin và lòng can đảm. Cái tôi làm lúc đó, là khuyến khích con hãy thử dọn lại vào hôm sau.

 

Mẹ Mỹ dạy con gái

1. Hãy đảm bảo là con luôn có một khoản tiền riêng.

2. Phải luôn mặc đồ lót đẹp và sạch sẽ.

3. Con hãy uống nhiều nước và đừng ăn đồ chiên rán dầu mỡ.

4. Không được đi xe tốc độ cao.

5. Hãy để ý cách cư xử của mình và luôn biết ngẩng cao đầu.

6. Đàn ông giống nhau hết, họ chỉ khác nhau mỗi khuôn mặt thôi.

7. Không bao giờ nên đặt mình vào hoàn cảnh phải phụ thuộc vào đàn ông.

8. Hãy đối xử tốt với chị gái của con, vì khi bố mẹ không còn, các con sẽ cần có nhau!

9. Hãy cho mẹ biết bạn con, mẹ sẽ biết con là người thế nào.

10. Nếu con cưới ai đó chỉ vì tiền thì con sẽ hiểu được kiếm tiền khó thế nào.

11. Xà phòng rất rẻ, nên con không có lí do gì mà bẩn thỉu cả.

12. Tiền không mua được hạnh phúc, nhưng ít nhất nó cũng làm cuộc sống của con dễ dàng và đỡ căng thẳng hơn.

13. Con hãy đóng góp và là một phần của cộng đồng.

14 Luôn đánh 1 ít son môi, nó sẽ làm con cảm thấy tuyệt hơn nhiều.

15. Không cần biết ai sẽ bước vào cuộc đời con, đừng bao giờ quên mình là ai.

16 Không bao giờ nên từ chối cơ hội có thể giúp con học những kĩ năng mới.

17.Con hãy là người chủ động chọn cuộc chiến cho riêng mình.

18. Hãy hoàn thành nghĩa vụ của con và đừng đòi hỏi phần thưởng cho việc đó.

19. Hãy luôn có những ý nghĩ vui vẻ.

20. Con nên nhớ rằng những gương mặt thân thiện cũng có thể nói dối.

(st)

 

Chia sẻ của người mẹ có con trúng tuyển Harvard

 

Với nhà văn, nhà báo Hồ Thị Hải Âu, việc nuôi dạy con là niềm đam mê. Chị luôn nhìn thẳng vào mắt con khi nói. Không có thói quen đổ tại ai, chị lặng lẽ giáo dục con theo triết lý học để phát triển tố chất.

Luôn thẳng thắn với con

Tin Lã Hồ Minh Khuê (Trường THPT Chuyên Hà Nội – Amsterdam) được ĐH Harvard cấp học bổng khiến nhiều người khâm phục. Đằng sau thành công ấy là một người mẹ đã kiên trì nuôi con với nhiều mồ hôi và nước mắt.

“Với tôi, thành công không phải việc con được vào ĐH Harvard hay đại học danh tiếng nào trên thế giới. Thành công lớn nhất là chắp cánh cho con phát triển tất cả tố chất con người cháu có, giúp cháu thực sự có được hạnh phúc trong cuộc sống” – chị Hồ Thị Hải Âu chia sẻ.

Gạt nước mắt sau nỗi đau trong chuyện hôn nhân, chị Hải Âu chấp nhận là người mẹ đơn thân một mình nuôi dạy Minh Khuê từ tấm bé. Nhưng dường như “sai lầm” (từ chị dùng) ấy chỉ khiến chị mạnh mẽ hơn để dồn toàn tâm cho chuyện chăm sóc con con gái bé nhỏ.

Bố mẹ Việt nhiều người thừa thời gian để nhậu với bạn bè hay tám về đủ chuyện ở mọi nơi, còn con cái bỏ cả cho nhà trường “trăm sự nhờ thầy”.

Chị nói mình không thích đổ lỗi cho hoàn cảnh hay bất kỳ ai: “Tôi rất thích cách bố mẹ Mỹ trò chuyện với con. Họ luôn nhìn thẳng vào mắt con, nói những điều đơn giản nhưng chân thành, không giấu giếm. Tôi vẫn thường nói với con mẹ cũng là một người mẹ bình thường, mẹ vô vàn nhiều sai sót nhưng sâu trong tim mẹ là tình yêu thương con vô vàn. Những khi mẹ sai, mẹ xin lỗi và mong con tha thứ. Mẹ cần chúng ta tin tưởng nhau”.

Quan niệm giáo dục về “7 trí thông minh”

Chị lặng lẽ và kiên trì dạy con theo triết lý giáo dục đã lựa chọn.

Nhiều người thắc mắc có quá tham lam khi cho Minh Khuê học đủ thứ từ piano, vẽ, tiếng Anh, toán, văn, bơi ngay từ nhỏ. Chị chỉ cười “nếu để đến giờ thì có lẽ không bao giờ mình giáo dục con được như ngày nay”.

Chị chia sẻ: “18 năm qua, mình đã đồng hành với Harvard để nuôi dạy con. Mình nghiên cứu và thấy triết lý giáo dục của họ rất tuyệt vời. Giáo dục con như thế nào chính là cha mẹ đã khai sinh lần thứ 2 cho con.

Chúng ta thường quan niệm có năng khiếu mới học được đàn, piano. Nhưng Harvard cho rằng học để phát triển tố chất chứ không phải có tốt chất mới học, trẻ có quyền được cha mẹ giúp phát triển những tố chất đó”.

Chị lý giải: Triết lý đó không phải tự nhiên có, nó là kết quả của quá trình giải phẫu học của ngành y, nghiên cứu tâm lí lứa tuổi, sự phát triển não bộ của con người. Quan niệm về chỉ số IQ đã cũ khi đề cập tới trí thông minh của một đứa trẻ.

Quan điểm mới là có 7 loại hình thông minh khác nhau đứng tương đối độc lập. Nếu được giao thoa sẽ tương hỗ, giúp phát triển sự thông minh của đứa trẻ lên nhiều lần.

7 loại hình đó bao gồm: trí thông minh về vận động hay là thể thao, trí thông mình củalogic toán học, thông minh của phát triển tư duy hình tượng ngôn ngữ, ngoại ngữ, âm nhạc, sự thông minh của hội họa và rất hay nữa thường có ở những nhà lãnh đạo là năng lực dự cảm, nhà tiên tri những người có thể xem tướng số.

7 loại hình đó được Harvard cụ thể trong 6 môn học giúp đứa trẻ phát triển tốt nhất các tố chất của mình đó là toán học, âm nhạc, hội họa, ngoại ngữ, thể thao và nhân văn.

“Xã hội phát triển, đồ dùng thường được chế tạo cho người thuận tay phải. Về lâu dài, hoạt động này sẽ giúp bán cầu đại não trái phát triển, bán cầu não phải sẽ kém đi. Và piano sẽ giúp 2 bán cầu não căn bằng” – chị phân tích chuyện cho con học piano.

Giai đoạn từ 0 đến 4 tuổi, não bộ của trẻ sẽ phát triển hoàn toàn về khối lượng và chất lượng, lúc này não bộ các cháu như một thư mục rỗng. Và bạn sẽ lựa chọn để xã hội vẽ lên đó hay chủ động vẽ con đường cho các con đi” – chị say sưa.

Chị cho học tiếng Anh từ sớm để Minh Khuê có thể tư duy sự việc bằng cả 2 thứ tiếng, không để lớn lên học ngoại ngữ tư duy bằng tiếng Việt rồi mới dịch sang tiếng Anh.

Chị cho con học hội họa bên cạnh toán, văn (là sở trưởng vốn có của mẹ) để những khi căng thẳng con tìm đến giải trí.

Chị dạy con bơi từ sớm để cháu học vận động và cách tự bảo vệ mình.

Luôn bên con và kỷ luật mềm

Ngoài công việc ở Thời báo Ngân hàng, chị còn tham gia một số hoạt động đầu tư khác.

Khi con còn nhỏ, chị dành nhiều thời gian chăm con.

Chị sẵn sàng nghỉ làm 10 ngày để cùng thầy dạy con tập bơi hay ngồi hàng giờ học piano cùng con, để khi về dạy lại cho con và rèn con tính chuyên cần.

Tùy vào độ tuổi, chị cân đối việc học môn nào nặng nhẹ khác nhau cho con. Khi còn nhỏ thì toán là phụ, văn cũng vậy (nhưng chị giáo dục con hàng ngày).

Ba môn là bơi, piano và học vẽ mỗi ngày chị đưa con đến nhà thầy học 3-4 tiếng.

Đến khi hết lớp 1, Minh Khuê đã có giải về hội họa, lớp 2 – 3 liên tục giải piano. Lớp 4 hai môn nghệ thuật này của cô gái nhỏ đã thuần thục chị lại tăng cường cho con học toán, văn và giãn thời gian học nghệ thuật.

Quan sát con chơi với bạn chị thấy Minh Khuê chỉ vui đùa khoảng 1 tiếng là chán, cầm ngay một cây đàn hay cành cọ để vẽ. Như thế, con mới thấy thoải mái. Chị vui khi dạy cho con tính kỷ luật mềm, tự cháu cảm thấy điều đó là tự nhiên và hạnh phúc.

Bài học “trong đầm gì đẹp bằng sen”

Dân gian có câu “Trong đầm gì đẹp bằng sen…Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn”. Nhưng hoa sen nếu không sống trong bùn thì sẽ ở đâu? Trên socola hay kem của con, hay kim cương vàng bạc? Không. Nhưng sen sẽ rất mang ơn bùn kia. Nó là dinh dưỡng, là nước ối của mẹ, tinh túy là ở đó. Nhờ bùn mà sen mới dậy hương, mới đẹp được.

Chị kể với con câu chuyện ấy để dạy con nhìn tất cả trong tính toàn bộ. Đừng chỉ thích cái gì rồi đối lập với tất cả hay bỏ đi những điều thú vị hay quan trọng trong cuộc sống.

Chị nói với con về những điều tốt và cả những cái xấu, về lỗi lầm của mình để con nhìn cuộc sống với lăng kính đa chiều, biết sống hướng thiện.

Chị và con say sưa tìm hiểu lịch sử gia đình. Chị kể về thời gian khó, kể về ngoại đã nuôi 6 người con khôn lớn ra sao, những bữa cơm rau khoai lang ngon ngọt thế nào. Không phải để kể khổ mà để con thấy được cái đẹp của cuộc đời và thời nào cũng tồn tại.

“Khi con biết yêu thương gia đình, lịch sử rồi lớn lên con sẽ biết yêu thương đồng loại” – đó là điều chị luôn tâm niệm.

Lẽ ra rất thành danh ở sự nghiệp văn chương khi hồi trẻ có khởi sự tốt, nhưng chị đã lui về phía sau dốc lòng cho sự nghiệp của một người mẹ. Trong hành trình cuộc đời mình, chị đã gặp những người bạn chia sẻ sự nghiệp này.

Nói về mẹ, Minh Khuê cười hạnh phúc: “Mẹ không chỉ là mẹ mà còn là một người bạn lớn trong cuộc đời mình”.

  • Văn Chung

Gặp nữ sinh nhận học bổng 320.000 USD của ĐH Harvard

Lã Hồ Minh Khuê, Trường THPT Chuyên Hà Nội Amsterdam có lẽ là trường hợp duy nhất được ĐH Harvard tặng suất học bổng 320.000 USD. Ở em là sự tự tin, thông minh nhưng vô cùng điềm đạm và khiêm tốn.

 

Cảm xúc của bạn khi nhận thông tin được ĐH Harvard nhận hồ sơ và cấp học bổng 320.000 USD/4 năm học?

– Hơn một tháng sau khi nộp hồ sơ, đến tháng 12/2013 mình nhận được thông báo trả kết quả của ĐH Harvard. Hôm đó là thứ Sáu ngày 13 bên Mỹ nhưng bên mình là ngày 14 rồi. Mình nghĩ sẽ hét toáng lên vì vui sướng mà không hiểu sao khi nhận tin vui lại thấy bình tĩnh. Rồi sau đó thì hai mẹ con cứ ôm chầm lấy nhau vì sung sướng.

Havard, Việt Nam
Lã Hồ Minh Khuê và mẹ-nhà báo, nhà văn Hồ Thị Hải Âu. (Ảnh nhân vật cung cấp)

Bạn đặt mục tiêu vào Harvard từ khi nào?

– Điều này thật sự rất khó nói. Đầu tiên mình nhận ra triết lý giáo dục của ĐH Harvard và những điều được mẹ dạy có nhiều điểm tương đồng.

Chúng ta thường quan niệm có năng khiếu mới học được đàn, piano. Nhưng Harvard cho rằng học để phát triển tố chất chứ không phải có tốt chất mới học.

Hồi 4-5 tuổi làm sao mình biết mình có tố chất, học đàn, học vẽ hay bơi, toán, văn, tiếng Anh. Mẹ chỉ nghĩ mình có quyền được học để phát triển tất cả tố chất tốt nhất mình có. Nếu không có quan niệm đó có lẽ đến giờ âm nhạc hay hội họa đã không trở thành một phần rất rất quan trọng trong cuộc sống của mình rồi.

Còn nếu nhận ra rõ ràng quyết tâm cần tới Harvard có lẽ vào khoảng thời gian lớp 8, lớp 9.

Nhờ có mẹ luôn bên cạnh suốt 18 năm qua nên mình như được truyền thêm quyết tâm, nỗ lực hết mình để đạt được mục tiêu đã đề ra.

Vậy có phải mẹ là người định hướng cho bạn phải vào Harvard?

– Mẹ cho mình học những điều đó đơn giản chỉ để con phát triển toàn diện. Mẹ không kỳ vọng mình phải trở thành nhạc sĩ, họa sĩ hay trở thành ai đó cao siêu mà đơn giản chỉ muốn mình hạnh phúc.

Nỗ lực

Từ khi biết có mục tiêu bạn  đã nỗ lực chuẩn bị như thế nào?

– Điểm số để nộp hồ sơ vào ĐH Harvard bắt đầu tính từ khi bạn học THCS. Khoảng thời gian THCS mình chỉ biết cần phải đạt điểm số cao nhất có thể. Lên lớp 10 mọi thứ bắt đầu rõ ràng hơn. Mình tiếp tục tập đàn, vẽ nhưng dành thêm thời gian ôn luyện các kỳ thi chuẩn hóa của Mỹ như TOEFL iBT, SAT1, SAT2, GAP.

Sang lớp 11 mình hoàn thành xong hết các kỳ thi này để tập trung cho chuẩn bị các hoạt động xã hội.

Còn những hoạt động xã hội của bạn thì sao?

– Mình từng đoạt giải bạc trong cuộc thi piano quốc tế tại Hàn Quốc năm 2010.

Tháng 6/2013, mình thực hiện thành công hai dự án nghệ thuật của mình, đó là đêm hòa nhạc “Giai điệu Mùa Hạ” với bản Concerto Piano Beethoven N.3 cùng dàn nhạc Giao hưởng Nhà hát Nhạc Vũ kịch mà Khuê là pianist và một triển lãm nghệ thuật cá nhân mang tên “Tình yêu của tôi” trưng bày 22 tác phẩm hội họa mà Khuê sáng tác…

Thành công của hai dự án đó đã giúp mình được nguồn quỹ nho nhỏ để gây dựng 22 tủ sách cho một dự án sách hóa nông thôn.

Tham gia các hoạt động xã hội, hoạt động giáo dục khác, mình không hề nghĩ đến chữ “du học” mà chỉ đơn giản nghĩ rằng, đây là công việc mình muốn làm, muốn dấn thân… và mình cần phải cố gắng.

Bài luận dưới cơn mưa rào mùa hạ

Bài luận là một phần rất quan trọng để các ĐH lớn trên thế giới tuyển sinh viên. Bài luận của bạn được viết như thế nào?

– Quá trình viết bài luận là trải nghiệm khám phá bản thân đầy thú vị với mình. Ngoài các con số trên giấy tờ bạn đã nộp thì Harvard hay các ĐH lớn cần biết bạn là ai ở ngoài đời thực, những niềm đam mê của bạn như thế nào,..

Mình viết nháp có lẽ hơn 50 lần trước khi hoàn thành bản chính. Bài luận là sự xâu chuỗi 3 thế hệ trong gia đình mình từ bà ngoại, mẹ và mình. Chủ đề chính của bài viết là chúng ta đừng chờ đợi cái cuộc đưa đến mà phải tự tạo cơ hội cho mình, đừng nhận tất cả cuộc sống đưa đến mà hãy tạo ra cái gì ta xứng đáng nhận.

Dòng suy nghĩ này chợt đến khi mình đi học đàn dưới cơn mưa rào mùa hạ.

Còn cửa ải cuối cùng là phỏng vấn thì sao?

– Trước ngày nhận kết quả 15 ngày mình nhận được cuộc điện thoại. Một luật sư lớn tuổi người Mỹ là đại diện trường Harvard gọi nói ông được giao trách nhiệm sang VN trực tiếp phỏng vấn mình.

Trước buổi phỏng vấn mọi người nói bác là luật sư nổi tiếng lại có tuổi nên chắc chắn sẽ rất nghiêm khắc nên có phần run. Mẹ động viên mình mọi thứ mẹ đã chuẩn bị cho mình suốt 18 năm rồi, hãy cứ thật thà nói những gì mình có, đừng giấu diếm.

Rất thú vị là bước vào phòng, mình nhìn thấy một bức tranh lụa treo trên tường. Mình hỏi tranh ông mua hay được ai tặng. Ông nói tranh vợ vẽ. Ông và bà rất đam mê hội họa.

Vậy là có cái cớ rồi. Cứ thế sau đó câu chuyện trôi đi êm đẹp thôi.

Gặp mình, ông để trên bàn một chiếc đồng hồ. Ông sẽ phỏng vấn mình 45 phút. Nhưng 45 phút trôi qua, ông đã cất đồng hồ đi và nói nó không còn ý nghĩa lúc này nữa.

Havard, Việt Nam

Cuối cùng cuộc phỏng vấn kéo dài hơn 2 tiếng. Lúc xuống mình nhìn mặt mẹ tái đi, chắc vì lo quá, không biết chuyện gì xảy ra.

Sau đó mấy ngày ông tiếp tục có các buổi phỏng vấn mình. Một buổi tối mình nhận được email ông gửi. Ông nói tôi vừa viết xong bản báo cáo về em và gửi đại diện tuyển sinh bên trường, có lẽ đây là bản báo cáo kỹ nhất mà tôi từng viết.

Đến nay mình và ông vẫn thường xuyên liên lạc. Mình coi ông như người bạn lớn tuổi.

Sắp tới bạn sẽ chọn chuyên ngành gì theo học?

– Hiện mình đang học thêm violon. Sang Mỹ mình muốn học ngoại giao và nghệ thuật ở Havard không chỉ vì ngôi trường này là nơi hoàn hảo để đào tạo ra những nghệ sỹ lớn, những nhà ngoại giao danh tiếng mà còn bởi triết lý giáo dục của trường rất tương đồng quan điểm giáo dục mình được mẹ dạy.

Cảm ơn bạn!

Văn Chung (thực hiện)

 

Trò chuyện với người mẹ có con trúng tuyển Harvard

Một cuộc “tám chuyện” trong quán cà phê với bà mẹ Hồ Thị Hải Âu nhân ngày của mẹ (11/5). Chị Hải Âu có cô con gái Minh Khuê vừa đạt thành công bước đầu trên con đường học vấn, trúng tuyển vào ĐH Harvard với học bổng toàn phần.

Khép mắt, mở nội lực

Chào chị. Những ngày này hẳn là chị bận rộn lắm. Vừa ngồi với chị một lát mà điện thoại liên tục reo chuông thế kia…

– Những ngày này, mình hay thức có khi đến 2 – 3 giờ sáng. Trên Facebook, mình gặp lại nhiều bạn cũ, nhận được câu hỏi của các phụ huynh, đặc biệt các bà mẹ trẻ, rồi điện thoại hỏi thăm, chúc mừng…

Một cảm hứng mình nhận được nhiều nhất từ bạn bè là tự hào, hãnh diện chung cho ý chí và tuổi trẻ Việt Nam. Điều này khiến mình vô cùng xúc động, có khi ngồi khóc.

Harvard, trúng tuyển, học bổng
Chị Hồ Thị Hải Âu: “Mỗi chúng ta đang đứng nơi chân mình đứng, chứ không phải đứng một nơi nào khác”.

Mình thầm nghĩ, tình yêu nước đâu cứ phải đăng đàn hay hô hào những điều to tát, hãy cần mẫn bền bỉ ươm trồng những mầm non khỏe mạnh, cũng là cách thể hiện đầy trách nhiệm trước non sông!

Tuy nhiên, chuyện Minh Khuê có học bổng toàn phần vào ĐH Harvard hẳn nhiên là vui rồi…nhưng mình lại có phần lo lắng vì e là điều đó có thể gây chút áp lực, bất ổn trong tâm lý một số cha mẹ cũng đang trên hành trình với con cái.

– Bất ổn sao, thưa chị?

Mình rất thấu hiểu một nhận biết thế này, không có một chiến lược hay triết lý giáo dục nào là hoàn hảo cho tất cả mọi người, vì mỗi cá thể là một tiểu vũ trụ rất bao la…

Vì thế, quan điểm giáo dục của mình dành cho con gái, trải nghiệm của hai mẹ con mình trên hành trình ấy, chỉ nên được coi như một tham chiếu chứ không phải là một “khuôn mẫu” nào cả, vì mỗi chúng ta đang đứng nơi chân mình đứng, chứ không phải đứng một nơi nào khác.

Nếu mọi người đọc và tiếp nhận những chia sẻ của mình theo hướng này, thì tất nhiên sẽ là rất đẹp đẽ, không có sự bất ổn nào cả. Mình rất mong như thế.

– Cách đây cũng non chục năm rồi, trên webtretho, các bà mẹ đã thảo luận sôi nổi chuyện “du học từ trong bụng mẹ”. Còn nhà văn Dạ Ngân từng có bài viết về “tị nạn du học”; bà nói các em còn đi nữa, đi mãi…

– Xã hội chúng ta sống đang chịu sức ép của nghệ thuật quảng cáo, truyền thông.

Đôi lần, có bạn trẻ khi trò chuyện với mình đã buột miệng nói “ước gì cháu được làm con cô”, hay “ước gì cô làm mẹ cháu”….Tuy lời nói buột ra vô tình, nhưng điều đó khiến mình giật mình.

Người mẹ Việt Nam nào cũng cam con, đến mức “có thể chết thay con” đó là một phẩm chất vĩ đại.

Tuy nhiên, sự buột miệng của một vài bạn trẻ ấy, đã cho mình manh mối để cảm nhận một vấn để, rằng: cách thể hiện tình yêu của người mẹ với con cái dường như chưa hiệu quả. Tình yêu giữa con và mẹ; giữa mẹ và con tuy hiện hữu, hết lòng, nỗ lực… nhưng đã không kết nối, hài hòa được với nhau.

Harvard, trúng tuyển, học bổng
Hai mẹ con Hải Âu – Minh Khuê

Những người mẹ đã tận tụy với nhiều sức lực vì đứa con thân yêu của mình nhưng đứa con đã không cảm nhận được tình yêu thương, mà bị lôi kéo, hướng ra bên ngoài, kỳ vọng vào những cảm xúc bên ngoài.

“Hướng ra bên ngoài” là nhân tố chính tạo ra trạng thái tâm lý “thần tượng”. Trong gia đình mình và trong quan điểm giáo dục con, mình không dung dưỡng “cảm xúc thần tượng” đó , mình sẽ rất buồn nếu (giả định) con gái mình nói: “Mẹ ơi, mẹ là thần tượng của con”.

– Vậy thì, làm sao để câu chuyện của chị không gây ra bất ổn, trong khi chỉ cần bước chân ra khỏi quán café này thôi, chúng ta đã nhìn thấy đầy rẫy đua tranh?

Mình thường nói với Minh Khuê về câu chuyện của hạt mầm.

Mầm của hạt sồi sẽ nẩy cây sồi, mầm cây lau sẽ nẩy thành cây lau, xã hội sẽ nhạt tẻ nếu chỉ toàn rừng sồi mà chẳng có lau. Trịnh Công Sơn có câu hát rất bác ái và đẹp đẽ thế này: “Thân mong manh như lau sậy hiền”, biểu dụ cho sự khiêm nhường đầy nhận biết hiền triết và thuần hậu.

Nhưng dù là mầm lau hay mầm sồi, hãy nảy nở tràn đầy để thành những cây lau, sồi khỏe khoắn, tràn đầy nhất.

Phẩm chất quý giá nhất của hạt mầm là nội lực.

Trong quá trình đồng hành cùng con cái, có một công cụ mà các bậc cha mẹ thường hay sử dụng đó là so sánh: Sao con không ngoan như bạn ấy, sao con không đạt điểm cao như bạn ấy, v,v,… mà quên đi rằng khi bạn dùng công cụ so sánh (theo cách bạn muốn) thì đứa trẻ cũng sẽ sử dụng công cụ đó theo cách nó muốn: Sao bố/mẹ không như bố mẹ bạn ấy; sao bố/mẹ không là người thành đạt như bố/mẹ bạn ấy, v.v…

Về lâu dài và rất tinh vi, việc so sánh chính là nguyên nhân làm nguyên khí của đứa trẻ bị tổn hao, thất thoát trong quá trình bảo vệ cái “tôi” luôn thường trực nguy cơ bị tổn thương trong ngàn ngàn phép so sánh; và hơn thế nữa, sẽ nuôi dưỡng dần lớn lên ở đứa trẻ tính tật đố với chung quanh, cảm giác bất ổn trong nội tâm và tự ti cố hữu.

Nhưng làm sao để khỏi so sánh không là chuyện dễ. Bạn phải dọn dẹp lòng mình thành trong sáng, nhỏ bé, khiêm nhường…và khép mắt lại..thì bỗng nhiên mọi quan sát mở rộng, mênh mông thuần hậu và bản thể trở nên mạnh mẽ vô cùng.

Trưởng thành bằng nội lực vốn có của bản thể sẽ thảnh thơi và đẹp đẽ mà không mắc dính vào sân hận, đố kỵ, hay cảm giác tự ti sâu thẳm…ngày ngày làm mòn mỏi tâm hồn ta.

Một tâm hồn mệt mỏi làm sao có hạnh phúc? Cha mẹ không hạnh phúc, sao muốn con có được điều đó.

Tình yêu tỉnh thức và sáng suốt

Một phụ nữ từng viết văn, nhạy cảm, “hồng nhan đa chuyên” như chị kiến tạo hạnh phúc như thế nào để truyền lại cảm nhận về hạnh phúc cho con?

– Phải định nghĩa hạnh phúc là gì, bạn mới cảm nhận được hạnh phúc.

Lep Tolstoi, nhà văn lớn của Nga quan niệm: “Hạnh phúc không phải là thành quả khi về đích mà là cảm nhận trên hành trình”.

Ai cũng có một cuộc hành trình của riêng mình. Mình đã có những trải nghiệm với tất cả sự tràn đầy ở đó.

Hành trình 18 năm của chị đầy gian truân, bền bỉ, mồ hôi và nước mắt cũng là niềm vui. Sắp tới Khuê đi học xa rồi, có để lại nỗi buồn cho mẹ không?

– Mình thấy cha mẹ thường có quan niệm về con cái như một sự “mặc cả”.

Harvard, trúng tuyển, học bổng
Chị Hồ Thị Hải Âu: “Nếu thực sự là một tình yêu lớn lao và tràn đầy, một ngày nào đó, con phải để tình yêu của mình bay đi, vì bầu trời là khát khao và hạnh phúc của tình yêu cho dù điều ấy có làm con đau khổ..”

Ta mặc cả quá khứ là “trả ơn nghĩa” con phải yêu thương mẹ; còn “mặc cả tương lai” là “con là chỗ dựa khi về già”.

Đứa trẻ rất sớm biết mặc cả. Đứa trẻ cay đắng khi sinh ra đã phải mang gánh nặng “bảo hành cho tuổi già của cha mẹ”. Đứa trẻ cay đắng, xã hội cay đắng.Nó không cảm nhận được hạnh phúc từ tâm thức “mặc cả” đó của cha mẹ.

Hơn 12 năm về trước, trong nhật ký, mình đã viết về chú chim non mang tên “Tình yêu”, thường hằng , mình tự đọc lại, tự quán sát và tịnh tâm để nhận thức sâu sắc rằng, tình yêu đích thực là tình yêu của đại bàng mẹ, huấn luyện cho đại bàng con biết bay, biết yêu bầu trời, để rồi trả nó về với bầu trời của nó. Mình và con gái Minh Khuê sống trong nguồn cảm hứng đại bàng con ấy, suốt mười mấy năm rồi. Và câu chuyện về con chim mang tên “Tình yêu” mình cũng kể cho Khuê nghe rất nhiều lần:

Dù đã nuôi nấng chú chim non lạc tổ cho đến khi đủ lông đủ cánh, nhưng vì quá lưu luyến mà bạn muốn đan lồng để nhốt chú, giữ nó lại với mình thì đó có phải là tình yêu?

Câu kết trong câu chuyện mình viết cho con là thế này: “Nếu thực sự là một tình yêu lớn lao và tràn đầy, một ngày nào đó, con phải để tình yêu của mình bay đi, vì bầu trời là khát khao và hạnh phúc của tình yêu cho dù điều ấy có làm con đau khổ..”

Chia sẻ của chị làm tôi nhớ đến quan niệm về tình yêu con cái của bà mẹ người Do Thái trong cuốn sách “Vô cùng tàn nhẫn, vô cùng yêu thương”, dường như có sự tương đồng. Bà nói, trong tình yêu thường có xu hướng hướng tới sự gắn kết, sống mãi bên nhau; riêng tình yêu với con cái tỉnh thức và sáng suốt thì hướng tới sự phân ly. Chị “” vô cùng yêu thương” con với tinh thần tràn đầy như vậy, thế còn cái vế “vô cùng tàn nhẫn”? Có khi nào chị đánh con?

– Trong hành trình trưởng thành cùng con cái, không người cha mẹ nào chưa từng tét đít con. Cũng có lúc mình quát mắng, gặp sai lầm, áp đặt sai trái trong đánh giá về con chứ.

Những lúc đó, thì mình xử trí thế nào?

Trước tiên, mình nhìn vào mắt con và thành thật xin lỗi: Mẹ xin lỗi con vì mẹ đã mất kiểm soát. Hãy nghĩ về mẹ như một người bình thường, khi cơn giận đến mẹ đã đánh mất bản thân mình. Giọt nước làm tràn ly, có đôi chút hình ảnh đẹp đẽ về mẹ đã bị mất mát trong mắt con theo cơn tức giận, nhưng mẹ sẽ làm nó tràn đầy trở lại. Hãy tin cậy và hãy thành thật, con yêu!

Thường thì sau đó, chúng mình tha thứ cho nhau, nhìn nhận lại bản thân và nhẹ nhõm nhận về phần lỗi của mình. Niềm tin cậy vì thế được bồi đắp theo năm tháng, không chỉ bởi những phút hài lòng bên nhau, mà ngay cả những xung đột cũng lay động và tràn đầy xúc động qua cách sửa lỗi và ứng xử của mình và con gái sau khi cơn giận qua đi.

Hạnh phúc “sống với người dưng”

Những chia sẻ của chị về dạy con đã nhận được nhiều đồng cảm, đồng tình. Một bạn đọc có bình luận: Dạy con được như chị vì có thể thống nhất được quan điểm xuyên suốt, cứ thử cả 2 vợ chồng, mỗi người một quan điểm, riêng chuyện thống nhất được với nhau đã không dễ, nữa là…

– Mình rất hiểu và chia sẻ với cách nhìn của bạn đọc ấy, của một độc giả nam (cười); thoáng qua nghĩ là “chê bai” nhưng hàm ý khá sâu sắc đấy.

Mình cũng thấu hiểu sự lúng túng của những người mẹ trẻ hiện nay, làm sao để nuôi con tốt, lại vừa giữ chồng như ý.

Nuôi dưỡng được một đứa con “phát huy hết tiềm năng, tố chất” trong xã hội bây giờ không phải là điều đơn giản.

Câu chuyện của cầu thủ Văn Quyến là một ví dụ. Khi là “ngôi sao sáng” thì cả xã hội tung hô. Tới lúc “phạm lỗi” thì xã hội “ném đá”. Quyến bước ra hào quang và thoát khỏi búa rìu thế nào – với một người mẹ chất phác như mẹ Quyến quả là quá sức, nhưng mình lại quan tâm đến tình yêu giản dị, không lấp lánh hào quang của bà dành cho con trai mình bất kể thời khắc nào…và mình xúc động thật thà.

Một điều cũng khá phổ biến là nhiều ông bố bà mẹ dạy con những “mặc định xã hội”. Mà những thứ này do bố mẹ truyền lại cảm xúc, tích tụ dần sẽ tạo thêm sự bất ổn.

Điều này không dễ nhận ra đâu nhé. Ví dụ, trong các bữa cơm hay các câu chuyện,bố mẹ truyền lại cảm xúc qua những câu nói kiểu như”công an ăn tiền” ,”giáo viên vòi vĩnh học sinh”… Càng “mặc định” bao nhiêu thì càng tỏ ra thiếu trách nhiệm cá nhân bấy nhiêu.

Đúng là xã hội có khiếm khuyết, nền giáo dục chưa đáp ứng mong mỏi của cộng đồng, điều quan trọng là bạn chọn cách ứng xử nào?

Mình nghĩ rằng “đổ lỗi cho nền giáo dục là một thái độ “thiếu trách nhiệm và phó thác cho xã hội” trong việc dạy con.

Trong các cuốn sách về giáo dục, nhà giáo dục nổi tiếng của Mỹ, John Dewey, viết rằng “giáo dục gia đình là nền tảng, cơ sở”.

Mình nhớ hơn cả khi một nhà giáo dục người Đức trong cuộc trò chuyện với mình đã nói “nếu bạn đồng hành với con bạn đến lúc 18 tuổi, thì tôi đảm bảo chúng ta không phải lo lắng gì đến tương lai của chúng nữa”.

Đạo Phật có câu “đường đến Niết Bàn bắt đầu ngay dưới chân mình”.

Những câu hỏi nào chị thường gặp khi chia sẻ về “sự nghiệp nuôi con”?

– Nhiều bạn trẻ thường hỏi hoặc chia sẻ về các kỹ năng sống tự lập, như việc con mình thành thạo các kỹ năng sống tự lập như mua bán, mặc cả, tính toán, v.v…thiên về những đầu việc cụ thể, tỉ mỉ, hằng ngày.

Mình thì thấy những kỹ năng đó thực ra là bản năng sinh tồn. Cha mẹ quá chú trọng dạy con như thế, mà quên đi điều cốt lõi là dạy chúng biết kết nối với chung quanh, biết nỗ lực sống, yêu thương và bác ái, thì ngầm bên trong, bạn đang cô lập con cái, bằng cách khiến chúng ngầm chứng minh “ta có thể tự làm được nhiều thứ, ta có thể tự “xoay xở ngon lành” và không cần nhờ ai”.

Đó là thái độ sinh tồn đầy lo lắng. Có một hệ quả sâu xa hơn là tạo một xã hội hoài nghi, căng thẳng thiếu chân thành.

Người mẹ nào cũng muốn che chở, bảo vệ con mình, nhưng bằng cách nào cho hiệu quả?

Từ rất sớm, mình đọc được dự án tâm lý rất hay của một trường ĐH Mỹ : “Nếu giả định ngày mai bạn sẽ chết, bạn khao khát truyền lại điều gì cho người thân yêu nhất/cho học trò thân yêu?”.

Mình đã suy ngẫm rất nhiều năm về ngụ ý sâu sắc của bức thông điệp này, và tự rút ra kết luận:

Tôi sẽ nói với con rằng, mai sau, khi con đến tuổi trưởng thành, về cơ bản, con sẽ chung sống với người dưng là chính, chứ không phải là những người thân trong gia đình – nơi con được yêu và thương vô điều kiện.

Trong cộng đồng- xã hội, đã có câu thành ngữ “Không bữa trưa nào là miễn phí” – bạn phải nỗ lực, nỗ lực và nỗ lực thường xuyên, và thành quả sẽ đến, khi đủ chín muồi.

Vì thế, chỉ có một cách để dạy con hạnh phúc, là hãy biết phân biệt tốt/xấu, và biết sống chân thành cởi mở, thiện ý, khiêm nhường với chung quanh.

Chỉ với một thiện ý đẹp đẽ ấy, con sẽ truyền cảm hứng tràn đầy thương mến đến mọi người.

Và trong một tập thể như thế, thì bao dung, khích lệ sẽ cộng hưởng với tài năng và lao động chăm chỉ, để làm nên thành công đầy xúc động.

Nói với con về lòng yêu nước

Minh Khuê sắp đi Mỹ với ước mơ trở thành nhà ngoại giao. Trong lúc chúng ta đang ngồi trò chuyện ở quán cà phê này, ngoài khơi Trung Quốc đang lắp giàn khoan ở thềm lục địa Việt Nam. Chị dạy con về lòng yêu nước ra sao?

– Những ngày này, chúng ta hay nghe, nói về/nhắc lại và hướng tới tinh thần Bạch Đằng, Đống Đa. Mình thì thích nhắc đến tinh thần của cụ Phan Châu Trinh hơn.

Harvard, trúng tuyển, học bổng
Lã Hồ Minh Khuê, con gái  chị Hải Âu

Dạy con về lòng yêu nước ư? Nói điều này có to tát không nhỉ.

Trong hồi ký của mình, phi hành gia người Nga Aleksandre Aleksandrov đã thốt lên: “Sau khi phi thuyền của chúng tôi bay ngang qua nước Mỹ, tắm mình trong cơn mưa tuyết sáng chói, tôi bỗng nhận ra rằng, tất cả chúng ta đều là con của Mẹ Trái Đất, dù cho bạn nhìn thấy đất nước nào cũng không quan trọng…Và, chúng ta hãy đối xử với Trái Đất như với Mẹ của chúng ta..”.

Tất nhiên, trong một thời đại tràn đầy cảm hứng toàn cầu, hòa đàm, kết nối thì những công dân toàn cầu nếu muốn thành công nhất định phải là người dấn thân đồng hành để có cái riêng từ nguồn cội quê hương, đất nước, mang tới thế giới để gia nhập vào trái đất nhỏ bé: “Hãy đi cùng dân tộc, bạn sẽ gặp nhân loại”, như câu nói của Belinxky – nhà phê bình nghệ thuật vĩ đại Nga thế kỷ 20.

Mình để con gạn đục khơi trong qua những trải nghiệm để trưởng thành với môi trường, văn hóa Việt Nam.

Mình nói chuyện với con, có những quốc gia, vùng lãnh thổ nhỏ bé nhưng các nước lớn không thể xâm hại hay “bắt nạt”, bởi họ đã xây dựng cho mình nội lực mạnh.

Một người bé nhỏ, nội lực mạnh, mang gương mặt Việt Nam đi ra thế giới có lẽ là điều mà mình mong muốn ở con gái.

Chia sẻ của chị làm tôi nhớ đến một bài viết của người bạn trên Facebook trong ngày hôm nay (10/5). Anh viết:

Bị ngoại xâm và chiến thắng ngoại xâm – đó là định mệnh của Việt Nam.

Chúng ta thích cái định mệnh đó hay muốn thay đổi nó?

Nếu thích nó thì rất dễ. Hãy cứ sống như chúng ta đã và đang sống, chắc chắn lịch sử đã và sẽ lặp lại. Chúng ta sẽ có những chiến thắng vang dội năm châu và những vị tướng lừng danh thế giới.

Nhưng chúng ta sẽ không bao giờ có những nhà kinh doanh giỏi, những nhà khoa học giỏi, những nhà văn hoá, nghệ thuật giỏi, có ảnh hưởng với thế giới. Họ không thể xuất hiện ở một đất nước luôn luôn có nguy cơ bị xâm lược và triền miên đánh giặc ngoại xâm. Việt Nam sẽ không bao giờ giàu có, hiện đại và văn minh.

Nếu muốn thay đổi cái định mệnh nghìn năm, không có cách nào khác là bắt đầu từ một nền giáo dục mới để tạo dựng những thế hệ người Việt mới.

Những thế hệ người Việt mới sẽ nghĩ rất khác chúng ta hiện nay.

Họ sẽ biết cách làm sao để “quân Nguyên” chẳng bao giờ dám nghĩ tới việc xâm lược một Việt Nam giàu mạnh về kinh tế, khoa học, kỹ thuật, văn hoá, nghệ thuật và kéo theo là sức mạnh quân sự và ảnh hưởng của Việt Nam với thế giới.

Với tất cả sự kính trọng đối với cha ông, mình nghĩ rằng để thay đổi định mệnh của dân tộc thì nhiều khi phải dám nghĩ và làm khác cha ông.

Và điều đó chỉ có thể làm được thông qua giáo dục.

Cảm ơn chị về cuộc trò chuyện.

“Ngày của Mẹ” (Mother’s Day) được khởi xướng ở Mỹ (ngày viết bản “tuyên ngôn Hiền Mẫu” năm 1870), đa số các quốc gia trên thế giới chọn vào ngày Chủ Nhật thứ hai của tháng 5. Một số nước khác cũng có các ngày lễ tương tự nhưng tổ chức vào thời gian khác.
  • Hạ Anh (thực hiện)

Cách dạy con ‘tàn nhẫn’ của bà mẹ Do Thái

Trong việc dạy con thường có câu cửa miệng “yêu cho roi cho vọt, ghét cho ngọt cho bùi”. Thế nhưng lại không nhiều bậc phụ huynh hiểu được rằng phải “yêu” như thế nào và “ghét” như thế nào để con nên người.

Sara Imas là một bà mẹ Do Thái từng đến định cư lâu dài ở Thượng Hải, Trung Quốc, nhưng theo tiếng gọi của cố hương, bà dắt 3 con quay trở về Israel – nơi mà người dân đang ngày ngày phải sống giữa khói lửa chiến tranh và những đứa trẻ buộc phải học cách sinh tồn trong môi trường khắc nghiệt này.

Từ một bà mẹ bao bọc con theo kiểu Trung Hoa, Sara Imas trở thành một bà mẹ Do Thái nghiêm khắc – người đã nuôi dạy 2 cậu con trai trở thành triệu phú ngành công nghiệp kim cương và một cô con gái đang theo học một trường đại học danh tiếng.

Điều đáng nói hơn là 3 người con của bà luôn đoàn kết, gắn bó và tràn ngập tình yêu thương với mẹ.

Câu chuyện của bà mẹ mới chỉ học hết cấp 2 gói gọn trong cuốn sách dài hơn 500 trang có tựa đề “A Mother’s Rigorous Love (được chuyển ngữ sang tiếng Việt là “Vô cùng tàn nhẫn vô cùng yêu thương”).

Bà mẹ đơn thân này cho rằng nếu như tình yêu thương của người mẹ Trung Quốc giống như hình tử cung, họ luôn muốn bao bọc con cái suốt cuộc đời thì tình yêu thương của bà mẹ Do Thái giống như một ngọn lửa rực sáng để soi đường cho chúng tự học cách bước tiếp trong cuộc sống.

Trong “rừng” thông tin dạy con, những người mẹ sẽ chọn cách nào? Kiểu Nhật, kiểu Mẹ Hổ, kiểu Do Thái?

Do Thái, mẹHổ, dạy con
TS Giáo dục học Nguyễn Thụy Anh: “Khi dạy dỗ con cái, chẳng có ông bố bà mẹ nào nghĩ rằng mình đang làm theo một phương pháp giáo dục nào đó, mà là do chúng ta tự đặt tên mà thôi”.

Tiến sĩ giáo dục học Nguyễn Thụy Anh cho rằng, trước hết mỗi bậc phụ huynh phải tự đặt ra câu hỏi “Chúng ta dạy dỗ con cái với mục đích gì? Chúng ta muốn đứa trẻ sẽ trở thành ai? Một người thành công, hạnh phúc, sống vui vẻ, biết yêu thương hay trở thành người mà chúng muốn…”.

Ví dụ như mẹ Hổ Amy Chua – một bà mẹ người Trung Quốc sống ở Mỹ với khao khát của một người nhập cư là có một vị trí trong xã hội trung lưu Mỹ. Bà đặt mục tiêu hai cô con gái phải trở thành những người thành đạt, vì thế nguyên tắc của bà là nói “không” với các loại hình giải trí và các hoạt động xã hội, và chỉ tập trung vào những môn học, kỹ năng mà chúng cần để trở thành những người thành đạt.

TS Nguyễn Thụy Anh cho rằng cha mẹ đừng nên lấy quan niệm “yêu cho roi cho vọt” để bao biện cho “sự tàn nhẫn” với thể xác của trẻ.

Còn “sự tàn nhẫn” của bà mẹ Do Thái Sara Imas không phải là sự tàn nhẫn theo nghĩa đen, mà nó chính là sự yêu thương được kìm nén trong cách thể hiện cương quyết và nghiêm khắc.

TS Thụy Anh cũng chia sẻ: “Ngày nhỏ bố tôi cũng từng dùng roi vọt với tôi, nhưng tôi vẫn yêu thương ông bởi vì tôi hiểu tại sao ông lại làm thế. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là tôi ủng hộ và sẽ làm theo cách của ông với con mình”.

“Các bậc phụ huynh cũng cần nhớ rằng, dù làm cha mẹ nhưng đôi khi chúng ta cũng mắc sai lầm, vẫn có những lúc không kiềm chế được bản thân mặc dù biết hành xử của mình với con là sai. Chúng ta cũng là con người và có quyền được mắc sai lầm, vì quá trình con học làm người cũng chính là quá trình cha mẹ học làm cha mẹ. Tuy nhiên, đến khi bình tĩnh lại, chúng ta hãy xin lỗi con và nói cho con hiểu tại sao lại làm thế, tìm sự cảm thông từ con”.

Chuyên gia tâm lý giáo dục này cho rằng bà chỉ muốn coi cuốn sách là một câu chuyện, chứ không nâng tầm lên thành một phương pháp giáo dục. Bởi khi dạy dỗ con cái, chẳng có ông bố bà mẹ nào nghĩ rằng mình đang làm theo một phương pháp giáo dục nào đó, mà là do chúng ta tự đặt tên mà thôi.

Cách dạy con của mỗi gia đình còn phụ thuộc vào hoàn cảnh gia đình, nền tảng văn hóa, trình độ của cha mẹ, tính cách của đứa trẻ. Không đứa trẻ nào giống đứa trẻ nào.

Vì thế như học giả Nguyễn Duy Cần từng nói “Hãy để cho cây hường (cây hồng) nở ra hoa hường (hoa hồng), cây lan nở ra hoa lan”.

Cách dạy con của mẹ Mỹ, mẹ Nhật, mẹ Do Thái hay mẹ Việt Nam đều có những cái hay riêng.

  • Nguyễn Thảo

Kỷ Luật Không Nước Mắt

 

 

Nuôi dạy con thời hiện đại

Nuôi dạy con thành tài (Diễn Giả: Quách Tuấn Khanh)

Mẹ của triệu phú do thái nuôi dậy con như thế nào

Vô cùng tàn nhẫn vô cùng yêu thương

 

Nếu muốn hạnh phúc, con gái hãy đọc và làm theo bức thư của nữ nhà báo này nhé!

Hôm qua con gái mẹ đã tròn 8 tuổi. Đúng 10 năm nữa, con sẽ được làm mọi việc một người trưởng thành làm, trong đó có việc chọn người đàn ông để kết hôn, hoặc những gì con cho là tốt.

Sẽ không bao giờ là sớm để viết ra những bài học mà mẹ đã được trải nghiệm. Chỉ vài năm nữa thôi là con đã bắt đầu học hỏi những chuyện tình yêu, cư xử… Mẹ mong muốn con trở thành một người phụ nữ mạnh mẽ, khôn ngoan; biết tận hưởng cuộc sống.

1) Luôn đặt câu: “Tôi làm vì tôi muốn thế!” Mẹ ghét cay đắng những câu từ kiểu “hy sinh” “dâng hiến”.. vốn được tô vẽ bằng những mỹ từ, phẩm chất… này nọ; nhưng với mẹ thì nó đáng quẳng vào sọt rác. Nó làm người phụ nữ ở thế bị động, dễ tổn thương và trở nên ngớ ngẩn. Con yêu ai đó, hôn ai đó.. vì con muốn thế; vì làm thế cả hai cùng hạnh phúc; chứ không phải con hôn ai đó chỉ vì anh ta muốn thế. Mẹ chẳng thấy thương những người lảm nhảm: “Tôi đã dâng hiến cho anh ta, giờ anh ta bỏ tôi, tôi chỉ muốn chết”.

Mẫu người đó đáng trách trước khi đáng thương. Hãy tận hưởng hạnh phúc bằng bằng sự chủ động, khôn ngoan, hiểu biết; và mạnh mẽ cắt đứt khi mình không muốn tiếp tục, đừng ép mình điều gì. Đã có nhiều cô gái phải trả giá bằng cả cuộc sống, thậm chí mạng sống của mình vì những kiểu “hy sinh” “dâng hiến”… mù quáng rồi. Quẳng nó đi!

2) Quan hệ yêu đương, vợ chồng là đối tác; không phải chủ nợ – con nợ. Đừng đòi hỏi vô lối, cũng đừng thoả mãn đòi hỏi vô lối. Với mẹ thì việc thô bạo, đánh đập rất tệ; nhưng việc kiểm soát, ăn vạ, ép người khác cũng tệ chẳng kém. Với mẹ thì hình ảnh người vợ kiên quyết nhịn ăn bên mâm cơm chờ chồng cũng dở chả kém cảnh gã đàn ông hung hăng gào thét vào mặt bạn gái. Anh ta có bạn bè, con có bạn bè; anh ta mê bóng đá; con thích nghe nhạc, đọc sách…

Thay vì nhịn đói, tụt huyết áp để ép anh ta phải bỏ đám bạn về, rồi cả hai lao vào cãi nhau như hai con gà chọi; sao con không ăn no nê, đọc nốt quyển sách; hay lên mạng tán gẫu với những người bạn; rồi nở nụ cười vui vẻ mở cửa cho anh ấy? Luôn có khoảng trống cho mình; và để anh ta cũng thế, kể cả các lựa chọn khác. Không ai là chủ nợ, cũng không ai là con nợ trong tình yêu, con nhé!

3) Bản thân con và giá trị của con là quan trọng nhất, cao nhất, đáng giữ gìn nhất: trước khi làm gì hãy suy nghĩ 3 điều: > Điều này mang lại cho tôi những hay/dở thế nào? > Điều này ảnh hưởng đến người xung quanh tôi thế nào? > Tôi có chắc chắn muốn làm việc đó không? Điều 1 con chấp nhận được, Điều 2 giải quyết được, thì chỉ còn điều 3 là chính con. Khi đó mọi lời khen/chê đều chỉ có giá trị tham khảo.

Hãy vứt những khuôn mẫu, hình tượng, tấm gương, phẩm chất truyền thống… vào một ngăn tủ, thi thoảng bỏ ra tham khảo để tự điều chỉnh mình không làm tổn thương những giá trị xung quanh; nhưng không đấy làm kim chỉ nam; đường con con đi. Người ta đều thích màu hồng, con mặc màu xanh, chẳng sao! Chỉ cần biết chắc mình không vi phạm pháp luật và những nguyên tắc cộng đồng cơ bản, là được!

4) Luôn nhớ con có đủ chân tay đầu óc. Bạn trai con có gì con có thứ đó: được học hành, có sức khoẻ, ai cũng có hai chân hai tay… Hãy làm công việc của mình, đừng trông chờ “bờ vai”. Như thế bất công với người ta, và với chính mình; Học hành bao năm để làm gì mà phải chờ nghĩ bằng đầu người khác. Có chân tay để làm gì mà việc nhỏ cũng ngồi đợi. Không có người yêu đón thì có xe buýt, đi bộ… đừng ngồi đợi quá 15 phút, lãng phí cuộc đời. Một người đàn ông yêu thực sự không bao giờ để con ngồi chăm chăm nhìn cái điện thoại tối thứ Bảy chờ đợi; anh ta sẽ bằng mọi cách đến hoặc giải thích.

Nhỡ hẹn một lần, hãy tin tưởng, cuộc sống luôn có tình huống bất ngờ; nhỡ hẹn lần 2 hãy nghi ngờ; xâu chuỗi lại mọi việc tìm câu trả lời; nhỡ hẹn lần 3. Giải tán! Con chỉ có một trái tim và một thời tuổi trẻ, đừng lãng phí!
….

Còn nhiều điều lắm, mẹ sẽ viết dần dần. Mỗi ngày một ít, con nhé. Hãy cộng vào, theo phép tính: mạnh mẽ + độc lập + khôn ngoan = Hạnh phúc. Con yêu nhé!

4 bước dạy con thông minh từ khi lọt lòng của mẹ Nhật

Từ 0-3 tháng tuổi là giai đoạn trẻ có khả năng tiếp nhận một khối lượng thông tin khổng lồ, vì thế, mẹ Nhật rất chú trọng các hoạt động dạy con thông minh trong giai đoạn này.

Nhật Bản được biết đến là một quốc gia hàng đầu về đào tạo, giáo dục con người thông qua truyền thống và kỷ luật. Đó cũng chính là lý do vì sao phương pháp dạy con kiểu Nhậtluôn được các bố mẹ tìm hiểu và áp dụng.

Mẹ Nhật quan niệm dạy con thông minh trong giai đoạn này là kích thích phát triển 5 giác quan của trẻ. Bài viết dưới đây sẽ chia sẻ từng bước cụ thể mà mẹ Nhật làm cùng con hàng ngày để dạy con thông minh từ giai đoạn trẻ mới lọt lòng.

Phát triển thị giác cho trẻ 0-3 tháng kiểu mẹ Nhật

Xung quanh giường của trẻ sơ sinh, mẹ nên dán ảnh những cảnh quan nổi tiếng thế giới. Bạn nên chú ý để em bé mới lọt lòng tiếp xúc và ở trong một môi trường đầy hình ảnh, màu sắc phong phú. Trên kệ, mẹ mua và bày ở đó những đồ chơi có màu sắc tươi sáng, hay những khối gỗ đồ chơi cho trẻ.

Nếu trẻ dưới một tháng tuổi, mẹ nên cho trẻ quan sát những vật màu đen và trắng kẻ sọc, 3 phút mỗi ngày, liên tục trong một tuần. Khả năng tập trung của bé, từ chưa đầy 5 giây sẽ tăng lên 60-90 giây. Khả năng tập trung có liên quan tới việc trẻ học hỏi mọi thứ sau đó. Đó cũng chính là nền tảng của việc học ở trẻ sau này.

Ở trẻ dưới 9 tháng tuổi, hệ thần kinh chưa phát triển đầy đủ, trẻ nhỏ không thể phân biệt các màu đỏ, xanh lá cây và màu vàng. Nếu 6 tháng tuổi, trẻ đã chán các đồ chơi với sọc ngang và sọc dọc, mẹ thử chuyển cho bé sang chơi với vật có những sọc nhỏ hơn. Nếu con bạn không còn quan tâm, tạm thời không cho trẻ chơi với đồ chơi có sọc trong một thời gian xem sao.

Bạn nên treo các bảng học chữ cái gần giường em bé. Bạn nhớ tìm bảng chữ cái với các chữ cái được in màu đỏ, to, rõ ràng cho trẻ. Những trẻ được mẹ cho làm quen với chữ cái từ lọt lòng, khi lớn lên, trẻ sẽ được hưởng rất nhiều lợi ích. Hãy bế em bé của bạn gần với bảng chữ cái, mỗi ngày một lần, 2-3 giây mỗi lần và lặp lại. Trẻ sẽ thấy vô cùng khoái chí và thậm chí còn khua loạn chân tay khi trẻ được lại gần bảng chữ cái.

Phát triển thính giác cho trẻ 0-3 tháng kiểu mẹ Nhật


Âm nhạc là một yếu tố quan trọng mà mẹ Nhật chú trọng khi dạy con thông minh ở giai đoạn 0 – 3 tháng tuổi. (Ảnh minh họa)

Tiếp theo, bạn bật cho em bé nghe những bản nhạc mẹ đã chọn mỗi ngày nhé. Mỗi lần nghe là khoảng 15 phút và khoảng 30 phút mỗi ngày.

Vì vậy, hãy để trẻ lắng nghe âm nhạc nhẹ nhàng với âm lượng không quá lớn. Cần lưu ý rằng nếu các em bé nghe băng hay đĩa CD trong một thời gian dài, các bé sẽ hình thành thói quen xấu là chỉ thích nghe âm thanh trên CD hay ghi âm mà không biểu hiện cảm xúc với tiếng nói thực sự của các bà mẹ.

Khi em bé nghe nhạc, mẹ đặt bé nằm gọn trên hai đầu gối mẹ, nhẹ nhàng đu đưa trẻ theo nhịp của âm nhạc. Điều đó có nghĩa là hai bàn tay của mẹ giữ nách của trẻ, hơi nhấc trẻ lên mà không chạm vào đầu gối mẹ, sau đó lại hạ trẻ xuống một cách nhẹ nhàng. Mẹ cũng có thể cho em bé nghe nhạc múa ba lê.

Điều quan trọng nữa là phải nói chuyện nhiều với em bé của bạn sau khi sinh. Khi cho chúng ăn, thay tã, hoặc khi tắm bé, mẹ nhẹ nhàng nói chuyện với trẻ. Trong khi thay tã lót cho trẻ, mẹ nắm tay và bàn chân của trẻ và nói: “Đây là bàn tay, bàn tay, bàn tay”, lặp đi lặp lại. Hoặc khi thay tã cho em bé, hãy cho bé giữ quả bóng nhỏ hay con búp bê và nói: “Đây là quả bóng, quả bóng, quả bóng”, “Đây là con búp bê, búp bê, búp bê”. Đó là cách để phát triển thính giác cho trẻ kiểu Nhật.

Phát triển xúc giác cho trẻ 0-3 tháng kiểu mẹ Nhật


Những bài học dạy con thông minh nằm ngay trong việc trẻ học cách bú sữa mẹ ở giai đoạn đầu tiên của cuộc đời. (Ảnh minh họa)

Kể từ khi được sinh ra, em bé đã bắt đầu học rất nhiều điều và ghi nhớ rất kỹ lưỡng trong bộ nhớ của trẻ những gì trẻ nhìn thấy, những gì trẻ nghe được để hình thành tư duy rõ ràng trong não của trẻ.

Bú sữa mẹ – đây là bài học đầu tiên phát triển xúc giác của trẻ. Hãy cẩn thận quan sát một đứa trẻ bú mẹ và chuyển động của trẻ tìm vú mẹ, giữ núm vú trong miệng của trẻ và mút sữa – quá trình này có sự tiến bộ nhanh chóng. Ở lần đầu tiên, trẻ thường chạm cằm hoặc mũi của mình để tìm vú mẹ và rất khó để trẻ đưa núm vú mẹ vào miệng của mình một cách chính xác. Nhiều bà mẹ phải dùng tay để giúp đỡ trẻ nhưng dần dần, em bé có thể tự điều chỉnh một cách nhanh chóng.

Các bà mẹ nên chạm núm vú của mẹ vào các vị trí khác trên khuôn mặt em bé như môi, miệng, hàm trên, hàm dưới, cằm, má phải và má trái. Điều đó làm cho em bé nhanh chóng học được cách điều chỉnh không gian, cảm nhận được vị trí trên – dưới, phải – trái.

Không chỉ với núm vú như trên, các bà mẹ cũng có thể sử dụng ngón tay, khăn xô để chà nhẹ vào hàm trên, hàm dưới của trẻ sơ sinh. Trẻ sẽ biết cảm giác khi liếm và cắn những thứ này.

Mẹ hãy để trẻ nắm các ngón tay của mẹ. Trẻ sinh ra đã có phản xạ nắm lấy mọi thứ ngay lập tức. Lúc mới sinh, trẻ có phản xạ nắm mọi thứ có trong tay nhưng phản xạ này sẽ mất đi một cách nhanh chóng. Để phản xạ nắm ở bé không bị mai một, mẹ hãy giúp bé thực hành phản xạ này một cách thường xuyên. Hãy cho bé thứ đồ chơi nhỏ bé và an toàn để bé thực hành kỹ năng nắm nhưng mẹ phải để mắt tới bé đấy, bởi bé có thể đập đồ chơi đang nắm vào đầu, vào mặt và cả vào người bé.

Phát triển vị giác cho trẻ 0-3 tháng kiểu mẹ Nhật

Mẹ hãy cho nhúng khăn xô lần lượt cùng với một ít nước lạnh, nước ngọt, nước mặn và nước chua; mỗi chiếc khăn thử một kiểu vị giác ở trẻ. Và đây cũng là cách rất tốt để kích hoạt vị giác cho trẻ.

Phát triển khứu giác cho trẻ 0-3 tháng kiểu Nhật

Hãy để em bé ngửi hương thơm của nhiều loại hoa. Trẻ sẽ quay đầu về phía có các mùi thơm này. Càng cho trẻ tiếp xúc với nhiều loại mùi thơm thì khứu giác của trẻ càng có cơ hội phát triển tốt.

(Nguồn: Women)
Theo Hoàn Châu / Trí Thức Trẻ

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: